گفته اند «اول ما خلق الله العقل» و عقل معیار سنجش است و

همان است که در قرآن از آن تعبیر به فرقان یعنی قوه ی تشخیص شده است؛ که میزان آن در وجود هر انسان مبتنی بر حکمت الهی و فیض وجودی اشخاص است و آنچه به عقل جلوه میدهد و هویتش را آشکار می کند، همان است که از آن تعبیر به اندیشه می شود. مگر نبود کانت که گفت: «من فکر می کنم، پس هستم». هستی او یعنی قرار عقل و جلوه ی عقل یعنی هویت یعنی آنچه که همه ی خردورزان عالم او را جستجو  می کنند و در نهایت پس از شناخت او، فهم حقیقت حاصل آید که گفته اند «من عرف نفسه فقد عرف ربه».

و راز ماندگاری و تعمیق فکرها و خرد بشری از آغاز تا به امروز بر دو پایه استوار است:...

                                                                 ادامه مطلب

و راز ماندگاری و تعمیق فکرها و خرد بشری از آغاز تا به امروز بر دو پایه استوار است: یکی ابزار محفوظ و دیگری ابزار مکتوب. و بشر با عمق بخشیدن به فکرت و اندیشه ی خود دانست که باید تجربیات و افکار خویش را برای نسل های آتی به ودیعه گذارد. و از آنجا که بشر خود روحی باقی و جاودانی دارد، خواستار آنست که فکرت و اندیشه اش نیز جاودانه بماند. از این لحاظ شگرد مکتوب مقبول همگان می شود و بشر حتی در عهد باستان به هرگونه می توانسته، عی داشته است اندیشه و ماحصل خرد خود را حتی با نوشتن بر سنگها، لوح ها، سکه ها و مهرها جاودانه سازد و بدین سان خط و بعد از آن الواح و سنگ نبشته ها و در نهایت کتاب در تاریخ بشر به وجود می آید.

پس این چنین کتاب و کتابخوانی در ساحت علمی و محیط های اندیشه و خرد جای خود را باز می کند و دوست و همنشینی گرانقدر برای بخردان و دانایان به حساب می آید و البته باید گفت که قدر زر زرگر شناسد، قدر گوهر گوهری.

رمز سعادت و پیشرفت ملتها و دولت ها گسترش کتاب و کتابخوان، محیط های علمی و تزاید اندیشمندان و فرهیختگان است و تمدن های شگرف تاریخ با ظهور کتابخانه های قدرتمند و غنی حاصل آمده است. مگر نبود که در تمدن اسلامی چه کتابخانه های بزرگ که در بلخ و بخارا، خوارزم، خراسان و آسیای صغیر تشکیل شد. مگر نبود محیط های علمی بزرگ و نظامیه ها که در بغدادو عراقین و خراسان تشکیل شدند. مگر نبودند دانشمندان متعددی اعم از طبیبان و منجمان و مورخان و فیلسوفان و عارفان و فقیهان و معلمان و عالمان و مزکیانی که خدمتگذار ملت ها و دولت ها بودند و همه ی اینها مرهون فرهنگ کتاب و کتابخوانی است. جوانان امروز باید بدانند که رمز سعادت دنیوی و اخروی آنان در گرو همین فرهنگ انسان ساز است. به امید آن روز که ایران، مهد دانشمندان و خردورزان عالم باشد.

عباس بابازاده